10. Alpy Karnickie

Carniche/Karnische Alpen to dzikie, malownicze i stosunkowo mało uczęszczane pasmo Alp na granicy Włoch i Austrii. Urzekło nas ze względu na pustkę na szlakach, w porównaniu do Alp Julijskich i Dolomitów, z którymi graniczy.

Co ciekawe, Alpy Karnickie to jeden z najbardziej złożonych geologicznie regionów Alp. Znajdziemy tu nie tylko skały osadowe sprzed kilkuset milionów lat (wapienie, dolomity, łupki, margle), ale też formacje paleozoiczne i mezozoiczne, ze skamieniałościami i struktury tektoniczne odsłaniające przekroje przez historię Ziemi, stąd wiele tras to szlaki geologiczne.

Karnisze były linią frontu podczas I wojny światowej, część tzw. „górskiej wojny” między Austro-Węgrami a Włochami. Zachowały się okopy, tunele, punkty obserwacyjne, fortyfikacje, a po drodze można zobaczyć muzea plenerowe i przejść szlaki historyczne, jak Sentiero della Pace (Szlak Pokoju) znany także jako Wysoka Droga pod wieloma nazwami: Karnischer Höhenweg / Alta Via dei Carnici / Alta Via Carnica, czyli szlak nr 403. To 150 kilometrów zapierających dech w piersiach widoków wzdłuż głównego łańcucha Alp Karnickich na granicy między Austrią a Włochami. Częściowo pokrywa się z Sentiero Italia CAI, którym szliśmy.

Są tu także via ferraty i sporo miejsc wspinaczkowych. Podziwialiśmy ścianę Creta di Fleons z casery, w której remontujący ją wspinacze pozwolili nam przenocować.

A jeśli już zawitacie w Karnisze, w drodze na grzbiet Palombino, skąd roztacza się widok na Crode dei Longerin koniecznie odwiedźcie agroturystykę Malga Dignas w Val Visdende. Co prawda próbowaliśmy tylko serów, ale za to jakie!

9. Park Narodowy Pollino (Basilicata / Kalabria)

� W Park wchodzimy w Castelsaraceno. Most „Dwóch Parków” zawiesza nas między niebem a ziemią, łącząc dwa majestatyczne obszary chronione – Park Narodowy Appennino Lucano-Val d’Agri-Lagonegrese i Park Pollino, największy we Włoszech. To jeden z najdłuższych mostów tybetańskich na świecie 586 m i 80 m wysokości � W masywie Monte Alpi (1900 m) znów czujemy oddech Alp. Zima uderza w nas z zaskoczenia. Wiatr tnie skórę, a na zboczach kwitną lodowe kwiaty – kruche, piękne, ulotne. Z wysokości widzimy jak Morze Tyrreńskie i Jońskie lśnią pod horyzontem.

Z San Severino wychodzimy na punkt widokowy Timpa della Guardia, skąd rozciąga się panorama na najwyższe wierzchołki Pollino: Serra del Prete (2181 m), Monte Pollino (2249 m), Serra di Crispo (2054 m), Serra delle Ciavole (2130 m) i Serra Dolcerdome (2267 m) – najwyższy szczyt Apenin Południowych. Widok zachwycił nie tylko nas – niemiecki artysta Carsten Höller postawił tu… karuzelę. Ale nie byle jaką! Obrót trwa 15 minut – nie chodzi o prędkość, a żeby dobrze przyjrzeć się spektakularnej naturze dookoła nas.

Ruszamy w kierunku Pietra Jaccata i nagle krajobraz się zmienia – jakbyśmy weszli do świata elfów. Białe skały obrastają mchy. W schronisku „Pino Loricato” jest tłum, ale nic dziwnego, tuż obok jest sanktuarium maryjne Madonna del Pollino, a położenie nad przepastnym wąwozem oferuje dodatkową atrakcję.

Szlak przechodzi przez polany, na których mijamy konie. Pasą się swobodnie. Wydają się dzikie, jak cała tutejsza natura.

Na stokach Serra delle Ciavole (1795 m) zatrzymujemy się. Słońce chyli się ku zachodowi, malując niebo w złoto i purpurę. W tym świetle majestatyczne Bośniackie Sosny Loricato – symbole Pollino – wyglądają jak strażnicy pradawnego świata.

O zmierzchu docieramy do chatki na Polanie Gaudolino, nagrzanej przez weekend. Fantastycznie, nie musimy rozpalać w kominku. W dodatku jest jedzenie, którego nam wiecznie brakuje.

Z Morano Calabro, jednego z najpiękniejszych włoskich miasteczek, z normandzkim zamkiem, podziwiamy widok przyprószonych śniegiem olbrzymów. Z tej perspektywy widzimy je w całej okazałości.

Pollino to nie tylko park. To podróż przez żywą, mistyczną krainę – pełną potężnych szczytów, głębokich wąwozów i dzikiej, nieujarzmionej przyrody. Tu się nie tylko ogląda. Tu się czuje.

8. Adamello

Adamello to masyw górski w Alpach Retyckich, słynący z potężnego lodowca, surowych granitowych szczytów i dramatycznej historii związanej z I wojną światową. To doskonała destynacja nie tylko na trekking, ale także na trasy wspinaczkowe po granitowych ścianach, a zimą na skitury i freeride.

Adamello ma swój główny szlak – tzw. wysoką ścieżkę, czyli Alta via dell’Adamello, o długości ok. 85 km. Trekking trasą nr 1 (szlak 601) wiedzie przez lodowce, schroniska i miejsca historyczne. Szlaki są ciekawe i wymagające, częściowo ubezpieczone łańcuchami i klamrami.

Lodowiec Adamello to jeden z największych lodowców w Alpach i stanowi płaskowyż położony na wysokości ok. 3000 m. Ghiacciaio dell’Adamello ma ok. 16 km², choć szybko się kurczy.

Guerra Bianca. Masyw był jednym z najwyższych frontów górskich w historii. Włoskie i austro-węgierskie oddziały walczyły tu na wysokości ponad 3000 m. Ekstremalne warunki górskie i śmiercionośne lawiny, powodowały więcej ofiar niż same walki.

Do dziś można znaleźć: okopy, tunele, pozostałości fortów i obozowisk, a tablice pamiątkowe i muzealne schroniska są symbolem pamięci poległych, jak Rifugio ai Caduti dell’Adamello.

Schodząc do Cimbergo, możemy podziwiać ruiny zamku. Położony na skalnym cyplu jest doskonałym punktem widokowym na Adamello i Orobie po drugiej stronie rzeki Oglio.

Capo di Ponte jest sercem parku archeologicznego – Parco Nazionale delle Incisioni Rupestri. Val Camonica to kraina petroglifów, gdzie możesz zwiedzić największy w Europie zespół prehistorycznych rytów naskalnych, wykonanych przez lud Camuni, żyjący tu od epoki neolitu po czasy rzymskie.

Adamello to jedno z najdzikszych i najbardziej monumentalnych miejsc w Alpach włoskich. Mamy możliwość zobaczenia potężnych lodowców bez tłumów turystów. Idealne jeśli lubisz wymagające trekkingi i eksplorację wysokogórską. W pobliżu jest Jezioro Garda i mnóstwo via ferrat, więc to doskonały cel na dłuższy pobyt.

7. Murgia

To płaskowyż, nie wysoki, surowy, ale jakże ciekawy!

Parco Nazionale dell’Alta Murgia chroni krasowe krajobrazy i endemiczne gatunki. Murgia słynie z licznych pozostałości z czasów prehistorycznych i starożytnych. Przykładem jest jedno z najstarszych miast na świecie – Matera, wpisana na listę UNESCO ze swoimi słynnymi sassi – kamiennymi domami wykutymi w skale, zamieszkiwanymi nieprzerwanie od neolitu aż do XX wieku!

Warto zobaczyć skalne miasto z drugiej strony wąwozu, z Murgecchia, gdzie znajduje się wykuty w skale kościół Madonna delle Vergini. Stąd roztacza się wspaniały widok na Sassi di Matera, szczególnie pięknie oświetlone o wschodzie słońca.

Charakterystyczne dla Murgii są kamienne domy – trulli – o stożkowych dachach, które wpisują się w naturalne otoczenie. Można je wynająć i poczuć na własnej skórze spuściznę wieków włoskiej kultury, np. w Alberobello.

Pulo di Altamura to krasowy lej o szerokości 500 m i głębokości 70 m. Jaskinie w jego północnej ścianie, obecnie niedostępne, w czasach prehistorycznych były zamieszkane przez hominidy, w tym najstarszego neandertalczyka, który żył ponad 130 000 lat temu. Człowiek z Altamury został odkryty w pobliskiej jaskini Lamalunga.

Grottaglie – malownicze miasteczko, było naszą wisienką na torcie. Dosłownie jak nagroda na samym końcu Wielkiego Szlaku Włoskiego. Tu zobaczyliśmy najwspanialszy spektakl światła w warsztacie artysty ceramiki Francesco Fasano, dzięki doskonałemu przewodnikowi – Anthony’emu (Grazie mille ). Podobnie jak Matera, Grottaglie zostało zbudowane wokół głębokiej graviny, czyli wąwozu krasowego. W jego ścianach znajdują się jaskinie, groty, czyli dawne siedziby ludzkie, wykorzystywane od czasów prehistorycznych aż po średniowiecze.

6. Trekking wokół Etny

Jedno z najbardziej niezwykłych doświadczeń we Włoszech.

Etna to najwyższy czynny wulkan na naszym kontynencie (3357 m n.p.m., ale wysokość zmienia się po każdej erupcji!). Krajobrazy są tu jak z innej planety.

Zaczynamy z północy, przez winnice. Na żyznej, wulkanicznej glebie, rosną winogrona, które dają niepowtarzalne smaki wina. Dalej przez lasy sosnowe, które fantastycznie pachną o każdej porze roku.

Od wschodniej strony widać dym unoszący się nad potężną górą. Wchodzimy na czarne pola lawy, które wyglądają jak księżycowy krajobraz. Żużel jest tak ostry, że zostawia rysy na butach. Tu rozciąga się Valle del Bove – potężna dolina powstała w wyniku erupcji.

Na południu Etna Trekking Ring widzimy potężne osuwiska, a część szlaku na Monte Zoccolaro jest zamknięta. To przypomina nam, że stąpamy po niebezpiecznym terenie

Dochodzimy do bazy pod Etną – Nicolosi Nord. W pobliżu są kratery Silvestri (1886 m, 2001 m). Są tu restauracje, hotele, parkingi… dopiero tu widzimy tłumy. Niestety, nie mamy szczęścia – lawa jest niestabilna, więc wycieczki na szczyt Etny są zawieszone.

Krajobraz zmienia się jak w kalejdoskopie, kiedy zaczyna padać śnieg. Rankiem zastajemy całkiem zimowy pejzaż. Korzystamy z sieci chatek dookoła Etny, w których można przenocować i schronić się przed kapryśną pogodą.

Od zachodniej strony otwiera się widok na liczne kratery, wystające spod śniegu. Z każdej strony Etny mamy inny krajobraz, inne wrażenia, a nawet pogodę! Faktycznie wydaje się, że ten teren cały czas żyje.

W końcu Etna to nie tylko góra. To serce Sycylii, bijące w rytmie ognia i popiołu.

5. Gran Sasso i Corno Grande

Corno Grande czyli Wielki Róg (2912 m n.p.m.) to najwyższy szczyt Apeninów i robi wrażenie z daleka i z bliska. Z miasteczka Piertacamela wychodzimy w południe, żeby zanocować pod szczytem, w schronie Garibaldi. Na halach pasą się owce. Podejście z Prati di Tivo wiedzie długą doliną – Val Maone. Można też wejść od północy, bardziej wymagającym szlakiem. Na fanów via ferrat czekają atrakcje. W masywie jest kilka tras, łącznie z Ferratą Bafile, kończącą się w zjawiskowo położonym schronie, na występie skalnym.

Idziemy Val Maone, a monumentalne ściany wyłaniają się z chmur. Picco dei Caprai, Picco Pio XI, Lo Scudo, cztery Filary Monte d’Intermesole… Wspaniała górska rzeźba ukazuje nam się tylko fragmentami. Przez to zwracamy większą uwagę na szczegóły niesamowitych skalnych form.

Boimy się deszczu, więc rezygnujemy z wejścia na sam szczyt. Będzie to świetny pretekst, żeby tu wrócić, stanąć na dachu Apeninów i zobaczyć widok po horyzont na Morze Adriatyckie i Tyrreńskie.

Schronisko Garibaldi to malutka kamienna chata, jedno z pierwszych schronisk w Apeninach. Zimą do środka wchodzi się przez właz w dachu, bo śnieg zasypuje cału budynek.

Na grzbiecie Picco Confalonieri (2422 m) rozciąga się widok na rozległy płaskowyż Campo Imperatore. Ta równina nazywana jest „Małym Tybetem Włoch”. Najczęściej stąd wyruszają ludzie chcący zdobyć Corno Grande. Są tu stacje wyciągów, hotele, restauracje, obserwatorium astronomiczne i kościół. Historycznie Campo Imperatore jest znane z operacji odbicia Mussoliniego przez Niemców w 1934 r. Trwa remont hotelu, w którym jest zachowany pokój słynnego więźnia.

Przy Rifugio Duca degli Abruzzi spotykamy Paolo i Alessandro, którzy częstują nas czekoladą i razem podziwiamy widoki. W październiku nie ma tłumów. Można odetchnąć pełną piersią.

Apeniny są pełne legend i mistycyzmu. Abruzja jest rejonem często niszczonym przez trzęsienia ziemi. Według wierzeń Gran Sasso to śpiący olbrzym, kiedy się rusza, góry drżą. Pod Monte Corvo spotykamy strażników, którzy ostrzegają nas przed niedźwiedziem, którego widziano wczoraj. “To przeklęta góra” słyszymy od Włochów. Snujące się mgły tworzą klimat na potwierdzenie ich słów. Znajdujemy za to podkowę – czyżby jednak szczęście? W Dolinie Maone minęliśmy Jaskinię Złota, gdzie podobno ukryty jest skarb dla ludzi gór. Nie sprawdzamy. Naszym skarbem jest wolność.

Artykuł Nasze TOP 10 szlaku Sentiero Italia! pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Tak myśleliśmy kiedy wyruszaliśmy na wędrówkę Sentiero Italia (Włoską Ścieżką). Szlak wzbudził naszą ciekawość, wiedzie przez całe Alpy, co stanowi potężne wyzwanie, ale także przez jeden z najpiękniejszych krajów świata. Bogaty w starożytne zbytki, zachwycające pejzaże i wspaniałą kuchnię! Wszystko to brzmiało zachęcająco. Zastanawialiśmy się czy ktoś już przeszedł ten szlak w jednym ciągu. Czy to w ogóle możliwe? Doszukaliśmy się trzech takich wypraw, w tym także przejścia kobiety. Z taką wiedzą wyruszyliśmy na szlak.

W trakcie wędrówki od ludzi dowiedzieliśmy się o dwóch kolejnych osobach, które wyruszyły rok przed nami. Trafiliśmy na wpis Oscara i Michele’a w jednym ze schronów w Alpach. Z nich dwóch tylko Oscar dotarł do końca Sardynii. Zaintrygował nas jego końcowy wpis, że jako pierwszy przeszedł Włochy, bez oszukiwania. Napisaliśmy do niego i sami też zaczęliśmy drążyć relacje innych wypraw.

A więc było to tak:

W latach ’90 powstał szlak Camminaitalia, która była pierwotną wersją obecnego szlaku. Szlak dzielił się na 368 etapów. Wtedy Emilio Pizzocolo przeszedł z Sardynii po Triest ok. 6000 km.

W 2016 roku próbę przejścia Camminaitalia podjął Lorenzo Franco Santin. Także z Sardynii, przez Sycylię, Apeniny i Alpy. W Alpach zastał go śnieg. Próbował poczekać na lepszą pogodę i wrócić na szlak, ale nie był w stanie kontynuować trasy. Nie miał też sprzętu potrzebnego do przejścia odcinków EEA (Escursionisti Esperti con Attrezzatura) – trasy wymagające wyposażenia we własne ubezpieczenie, takie jak np. raki (m.in. są to via ferraty).

Rok później podjął drugą próbę. Od początku, od Sardynii. Po przejściu Apenin zrobił dwutygodniową przerwę i pojechał do domu. Potem wrócił na szlak i przeszedł Alpy.

Od przejścia Lorenzo Club Alpino Italiano zaczął wyznaczać szlak na nowo, m.in. poprowadził szlak przez Apulię o długości 500 km.

W 2021 roku odświeżony już szlak (527 etapy) – Sentiero Italia CAI – próbował przejść Elia Origoni, Również od Sardynii. Całą trasę chciał pokonać własnymi siłami, więc z Sardynii płynął na Sycylię morskim kajakiem. W Apeninach przysypała go lawina. Po wypadku trafił do szpitala, a potem spędził dwa miesiące na rehabilitacji. Na szlak wrócił początkowo na rowerze, a potem pieszo.

W 2022 Sara Bonfanti i Adriano di Giovanni, tak jak my, zaczęli od Triestu. Przeszli znaczną część Alp, ale po 2 miesiącach Adriano zrezygnował ze względu na kontuzję nogi. Sara poszła dalej sama, ale niektóre odcinki asfaltowe przejeżdżała, szczególnie kiedy była zła pogoda.

W kolejnym roku na szlak wyruszyli Oscar Danielli i Michele Testoni. Także od Triestu. Przeszli Alpy razem. W Apeninach Michele zrezygnował, bo zaczęła się fatalna jesienna pogoda. Oscar kontynuował swój marsz do Santa Teresa Gallura na Sardynii. Przeszedł 19 regionów szlakiem Sentiero Italia CAI.

Sugerując się wcześniejszymi przejściami Włochów, obraliśmy tę samą trasę – wzdłuż Włoch. Kiedy byliśmy na szlaku, zrozumieliśmy jednak ideę jego powstania. Nie zdawaliśmy sobie sprawy z tego jak bardzo różnią się poszczególne regiony Italii. A to jest szlak łączący regiony, ludzi, różnice.

Choć była to trudna decyzja, bo byliśmy już wyczerpani i zmagaliśmy się z kontuzjami, nie wyobrażaliśmy sobie, żeby nie przejść Apulii – dwudziestego, ostatniego regionu Wielkiego Szlaku Włoskiego. Z Sardynii postanowiliśmy wrócić na rozstaj szlaku na Campitello Matese i przejść jeszcze 509 km do Grottaglie.

Nasze przejście jako jedyne obejmowało wszystkie 20 regionów Wielkiego Szlaku Włoskiego i zostało udokumentowane i udostępnione zapisem GPS, który mogliście zresztą śledzić na bieżąco

W dodatku, jesteśmy jedynymi obcokrajowcami, którzy przeszli w całości szlak

Artykuł Przejścia Sentiero Italia CAI pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Zachwyciła nas ta część Alp. Różnorodność pejzaży w jednej dolinie powala na łopatki. Jest też bardziej dostępna, bo drogi wiodą na wysokie przełęcze. Mijamy tam rowerzystów i motocyklistów.

Nocleg na 2700 metrów jest niemal mroźny, ale za to możemy obcować z rodziną koziorożców.

Znowu zmienia się pogoda. Czuć jesień. Miejscowi mówią, że po 15. sierpnia w Alpach zaczyna się zima. Temperatury są coraz niższe, choć i tak długo było lato.

Przez dwa dni niewiele przeszliśmy, bo przeczekiwaliśmy potencjalny deszcz, ale nie padało. Kolejnego dnia postanowiliśmy iść, mimo złej prognozy i oczywiście, zlało nas już po dwóch godzinach W butach znowu mokro, ale przecież nikt nie powiedział, że będzie sucho…

Najgorszą burzę przetrwaliśmy śpiąc pod wielkim namiotem eventowym. Nie chcemy myśleć, co by było, gdybyśmy musieli ją spędzić w naszym ultralekkim domu

Do Valle Stura di Demonte schodzimy w Sambuco. Dolina oddziela Alpy Kotyjskie od Alp Nadmorskich. We wiosce nie ma sklepu, więc łapiemy autostop (co we Włoszech nie jest łatwe!), po czym wracamy na szlak. Kolejne zakupy za 120 km…

Artykuł Alpy Kotyjskie to nie tylko Monviso! pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Upłynęło 7 lat. Rośliny odrastają, ale kikuty drzew nadal stanowią zagrożenie. Ostrożnie przechodzimy przez ten teren.

Po kilku dniach oszczędzania sił przyszedł czas na najwybitniejszą górę, z jaką dotychczas przyszło nam się mierzyć.

Mamy 1500 metrów w górę do pokonania pod Testa di Motta. Dalej szlak prowadzi drogą, popularna wśród motocyklistów i fanów 4×4.

Okurzeni, schodzimy do baśniowych wiosek, w których artyści zadbali o upiększenie przestrzeni tak prozaicznych jak skrzynki na prąd. Każdy kąt w Balboutet, Usseaux, Laux jest zaskakującym odkryciem.

Artykuł Na zboczach Rocciamelone idziemy pogorzeliskiem pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Z oczywistych względów idziemy wolniej, żeby nie przeciążać organizmu i dać sobie więcej czasu na regenerację.

Zmiany funkcjonowania muszą wejść nam w nawyk przez najbliższe dni.

Na horyzoncie niełatwe 500 km Piemontu. Wybitne grzbiety wyrastają nad wioskami wciśniętymi w głębokie doliny. Na szlakach coraz mniej ludzi, ale lato powoli się kończy. Przed nami jesień i zima na szlaku. Oby pogoda i zdrowie dopisało

Życzcie nam powodzenia!

Artykuł To nie była łatwa decyzja: idziemy dalej! pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Z niedowierzaniem popatrzyłam na niego. Myślałam, że sobie żartuje. Ale to nie były żarty. Chciał coś powiedzieć, ale nic nie brzmiało logicznie. Przestraszyłam się, wciąż nie wierząc, że to dzieje się naprawdę. Sławek wstał i zaczął chodzić z nadzieją, że minie. On też nie mógł uwierzyć, że to nie sen. Uświadomiłam sobie, że sytuacja jest poważna i trzeba działać szybko. Przy udarze liczy się każda minuta. Kiedy Sławkowi zaczęła drętwieć twarz i ręka po prawej stronie, byłam pewna, że to wylew. Wbiegłam do sklepu i poprosiłam o wezwanie karetki.

Kiedy każda sekunda wydaje się być drogą przez piekło, trwa niemiłosiernie długo. Zanim karetka dotarła, po godzinie od wezwania, wszystko przeszło. Symptomy wskazywały na TIA – czyli przemijający atak niedokrwienny, zwany mikrowylewem. Pojechaliśmy do szpitala, żeby zrobić badania. Po badaniu tomografem lekarze potwierdzili przypuszczenia, że jest to TIA. Ryzyko wystąpienia udaru w takim przypadku jest bardzo duże, dlatego konieczna jest obserwacja i dalsze badania, żeby sprawdzić czy nie ma zakrzepów. Kolejnego dnia sytuacja się powtarza. Sławek zapomina prostych słów, traci pole widzenia. Po tym następuje ból z tyłu głowy. Liczne badania wykluczają jednak wylew, a diagnoza brzmi: nieswoista aura migreny.

Dziękujemy Wam za wszystkie gesty wsparcia, wiadomości i modlitwy. To bardzo ważne w takich chwilach

I jeszcze jedno: jeśli widzicie takie symptomy, nie wahajcie się reagować! Wzywajcie pomoc! Liczy się każda sekunda, bo to może nie być migrena, jak w przypadku Sławka.

Artykuł Sławek zaczął się dziwnie zachowywać, gdy zeszliśmy z gór do wioski pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Na przełęczy Colle di Valdobbia przechodzimy w Dolinę Aosty, która dzieli Piemont. Wybraliśmy wariant północny nie do końca wiedząc, czy wysoko położone przełęcze będą już bez śniegu i bez problemu je przejdziemy.

Odcinek Aosty to najwyższe i najbardziej wymagające partie szlaku, z którymi się mierzymy w czasie tej wędrówki. Przechodzimy przełęcze położone powyżej 2800 metrów. Najwyższym punktem był Col Entrelor 3002 m n.p.m.

Przed nami widoki na najwspanialsze masywy Alp: Monte Rosa, Matterhorn, Mont Blanc, Gran Paradiso… aż korci, żeby na nie wejść! Oczywiście nasz szlak nie biegnie przez nie tym razem, ale czujemy, że jeszcze tu wrócimy, tylko ze sprzętem wspinaczkowym

Giganty przyciągają tłumy turystów, więc na szlakach jest tłoczno.

Spotykamy ludzi z całego świata, także z Polski

W schronisku Elisabetta Soldini Montanaro zamieniliśmy kilka zdań z chłopakami, którzy przeszli 170-kilometrowy Tour de Mont Blanc.

Schodząc z Haut Pas 2860 m spotykamy Andrzeja, który tak jak my, idzie do schronu Cosimo Zappelli. Rok temu przeszedł Alta Via 1, w tym roku czas na Alta Via 2.

Alta Via, czyli Wysoka Trasa, to szlak długodystansowy wiodący przez dany region. W Dolinie Aosty są dwa: AV1 o długości ok. 190 km i AV2 ok. 177 km.

– Idziecie Sentiero Italia?

– Tak, a wy?

– GTA

Nowozelandzka para za kilka dni skończy Grande Traversata delle Alpi, 1000 km szlak w Alpach Piemonckich.

Mijamy wiele osób, które go przemierzają.

Nasz szlak wiedzie fragmentami innych szlaków długodystansowych. Na początku spotykaliśmy ludzi podążających Via Alpiną, która idzie przez całe Alpy, później GTA, Tour de Mont Blanc, AV1 i AV2. Szlaki długodystansowe nabierają popularności, na wzór amerykański.

Spełniliśmy jedno ze swoich marzeń – zobaczyć z bliska Matterhorn. Trasa z widokiem na Mont Blanc jest spektakularna, choć prawdziwe wrażenie robi na nas Gran Paradiso. Po tylu górskich pejzażach, które oglądaliśmy, zaskakuje nas to, że zachwycamy się kolejnym.

Przewyższenia w Dolinie Aosty są większe niż dotychczas, każdego dnia przekraczają dwukrotne wejście i zejście z Rysów – najwyższej polskiej góry.

Jesteśmy zmęczeni, ale przed nami jeszcze druga część Piemontu, który rozdzieliła Dolina Aosty. 500 km, które nie będzie łatwe.

Trzymajcie kciuki!

Artykuł Mamy 2.000 km! pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Mamy grissini, paczkę petitków i czekoladę. Przechodzimy przez wioskę Carcoforo. Mieliśmy się tu zaopatrzyć na kolejne dni w górach. Idąc w dół trafiamy na „Azienda Agricola”. To oznaczenie sklepiku, w którym rolnik sprzedaje swoje produkty. Zamknięte. Pytamy kogoś, czy otworzą po sjeście? Jest dopiero 15. Po chwili pojawia się pani, u której kupujemy domowej roboty sery. Jeden na obiad, drugi na drogę.

Upał jest niemożliwy. Powietrze jest gęste i wilgotne. Burza wisi w powietrzu. Z Molini do schronu Pirozzini mamy 3,5 godziny drogi i ponad 1200 metrów w górę. Wiemy, że będzie padać, mijamy nawet sanktuarium z kuszącymi podcieniami, gdzie można się schować przed deszczem. Trzymamy się jednak planu. Niestety, nie odchodzimy daleko, kiedy zaczyna padać. Przy drodze są wielkie głazy, tworzące okap, pod który wchodzimy. Znowu mamy „piknik pod wiszącą skałą”, bo postanawiamy wykorzystać ten czas i coś zjeść. Kiedy się przejaśnia, ruszamy dalej w górę.

Co jakiś czas na szlaku są stalowe barierki i metalowe mostki. W oddali słychać grzmoty, więc jeszcze przyspieszamy kroku.

Podejście jest mordercze. Leją się z nas litry potu. Gzy gryzą bezlitośnie, aż zaczynamy tęsknić za komarami. Zbliżamy się do gospodarstwa. „Ała!” osa żądli Weronikę w ramię. Chyba osa, bo było za szybko, żeby się zorientować. Po ukłuciu zostaje czerwony ślad. Później pojawia się obrzęk. Ręka boli i drętwieje od jadu. Znowu zaczyna padać, więc chowamy się na strychu obory. Jeszcze godzina marszu i będziemy w bivacco. Po drodze minęliśmy dwóch turystów, trzeciego zastajemy na miejscu. Mimo, że jest piątek, a szlak jest częścią GTA (Grande Traversata delle Alpi), który zaczyna się właśnie w Mollini, nie ma tłumów. Te zaczną się trochę dalej, w najpopularniejszych regionach Alp Piennińskich.

Po 38 dniach w końcu skorzystaliśmy z noclegu pod dachem. Dobrym pretekstem był jak zawsze deszcz.

Artykuł W oddali słychać grzmoty, więc jeszcze przyspieszamy kroku pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Podsumowujemy drugi miesiąc na najdłuższym górskim szlaku na świecie.

Zmagania ze śniegiem na przełęczach i większe przewyższenia w Lombardii sprawiły, że średnia naszego marszu spadła do km dziennie. Tym samym wizja powrotu do domu na Święta Bożego Narodzenia się oddala…

Pogoda się poprawiła w porównaniu do czerwca. Tylko dni padało. Poza przelotnymi opadami i letnimi burzami nie ma długotrwałych frontów, które uniemożliwiałyby nam wędrówkę.

Przed nami Piemont i Dolina Aosty – najwyższe, najpopularniejsze i najbardziej spektakularne partie Alp. Już widać znaczną różnicę – schrony tyrystyczne są co kilkanaście kilometrów, a szlaki znacznie bardziej uczęszczane.

Widzimy ślady zniszczeń po gwałtownych burzach, które pod koniec czerwca spustoszyły ten region. Na szczęście nie odbija się to bardzo na stanie szlaków, które przemierzamy, ale nie wiemy co jeszcze nas czeka. Dlatego trzymajcie kciuki

Artykuł 1600 km za nami! pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Górskie podejścia na wysokości morza są wycieńczające.

Szlak prowadzi koło najpopularniejszych alpejskich jezior: Como, Lugano i Maggiore.

Włoskie miasteczka położone na wzgórzach wyglądają zjawiskowo.

Na Monte Orsa szlak wiedzie ok. 100-metrowym tunelem wydrążonym w górze. Fortyfikacje z 1872 r. zostały zbudowane w obronie przeciw Szwajcarii. Jak wiadomo, nie przydały się Mimo to ogrom pracy włożonej w ich wybudowanie wzbudza podziw.

Szlak w okolicy Rodero był zniszczony przez powalone drzewa. Przedzieramy się kilkaset metrów przez labirynt bali i gałęzi. To zniszczenia po burzy, która przeszła nad regionem w ubiegły piątek, o której pisaliśmy w poprzednim poście. Podobnie przed Porto Ceresio-na zejściu na szlak stoi znak ostrzegawczy, więc ostatnie 1,5 km schodzimy drogą.

W niedzielę goni nas burza. Górskie wioski, mimo że malowniczo położone, w większości są opuszczone. Chronimy się pod daszkiem schroniska w Alpone. Schronisko zamknięte, tak jak wszystko wokół. Wioska wygląda jakby ludzie wyparowali. Kamienne chaty wyglądają jak z bajki. Rozkładamy namiot przy schronisku, gdy podjeżdża samochód terenowy. Pijany Włoch, który kosi ścieżki szuka towarzystwa. Tutejsze podejście do zakazów i przepisów jest lekceważące.

W Monteviasco mieszka jeszcze 8 osób. To piękna wioseczka, w której można kupić nieruchomości za bezcen. Jako miejsce na wakacje byłaby wspaniała, ale mieszkanie

tu byłoby zapewne jak w historii o domku w Karkonoszach

Dziękujemy: Ewelinie, Gosi,

„Gosi”, Sylwestrowi, Italii z controverto, Agnieszce, Joannie i Ziemowitowi za kawki Dzięki Wam chłodzimy się lodami w te upały

Artykuł Skończyliśmy przejście Lombardii i wchodzimy w Piemont pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Szlaki w Alpach Bergamskich są bardzo urozmaicone. Wiele z nich trawersuje pionowe niemal stoki, co dodaje adrenaliny. Szczególnie kiedy stąpamy nad przepaścią, jak na szlaku 330 z Rifugio Curo do Coca i dalej do Brunone. Idziemy tzw. niskim (basso) szlakiem dookoła, zamiast przez Simal. Śniegu jest tyle, że nikt w sezonie jeszcze tamtędy nie przeszedł i szlak jest zamknięty.

Do wyjątkowo ciekawych szlaków zaliczamy także szlak 416, odcinkami przypominający naszą Orlą Perć, szczególnie pomiędzy Monte Venerocolo a Monte Demignone. Szlaki te są specjalnie oznaczone „Sentiero per escurcionisti esperti”.

Kilka dni temu dorwała nas potężna burza. I to dwukrotnie. Niebo zrobiło się czarne, jakby zapadał zmrok. Czekaliśmy aż przejdzie pod niewielkim podcieniem zamkniętej chaty. Przewróciliśmy stół, żeby nie zacinało na nas. Potoki momentalnie wezbrały, na naszych oczach tworzą się rzeki i wodospady.

Po przeschnięciu ruszamy dalej, ale dorywa nas drugi raz. Tyl razem wali grad.

Unikamy schronisk nie tylko z powodu kosztów. Kiedy po burzy chcemy wyschnąć i przenocować w jednym ze schronisk, okazuje się, że urządzają wieczór kawalerski, który nie zaczyna się jak u nas, wieczorem, ale już od 12 w południe! Rezygnujemy z noclegu i postanawiamy iść dalej, bo pogoda się polepszyła. W sobotę z kolei, rozkładamy namiot na tarasie innego schroniska, jednak impreza w nim trwa do późnej nocy i nie wysypiamy się w ogóle.

Na szlakach coraz więcej turystów, szczególnie w weekendy. Sezon już w pełni.

W końcu możemy korzystać z pięknej pogody. Po ponad miesiącu codziennego zastanawiania się „czy nie będzie dzisiaj padać” wreszcie stabilny upał. Teraz chcemy się rozpłynąć na szlaku, ale lepsze to niż deszcz.

Artykuł Myśleliśmy, że śnieg już za nami… pochodzi z serwisu ViaMountains.com.

Ostatnie dni były bardzo intensywne. Weszliśmy w rejon Lombardii. Trasa w Aplach Retyckich w Parku Adamello wiedzie przez przełęcze położone wysoko w górach, gdzie przechodziliśmy ponad 2900 i dwukrotnie ok. 2800 metrów. Śniegu jest bardzo dużo i panują warunki zimowe. Nie mamy ze sobą raków ani czekanów, a bardzo by się tu przydały. Ale przecież wybieraliśmy się na trekking do słonecznej Italii…

Przydaje się nasze doświadczenie z zimowego przejścia Łuku Karpat. Gdyby nie to, pewnie nie mielibyśmy odwagi podjąć próby przejścia przez te śniegi i omijali część szlaku, jak robią to osoby przechodzące Via Alpinę.

Na pierwszej przełęczy Premassone (2923 m) mieliśmy szczęście. Grupa osób wyposażona w sprzęt zimowy właśnie przez nią przeszła. Dzięki temu przejście po świeżych śladach było możliwe, mimo stromego żlebu.

Druga przełęcz Millera (2818 m) była gorsza. W schronisku powiedzieli, że ktoś tamtędy szedł dzień, albo dwa dni temu. Na ślady nie trafiliśmy. W dodatku przyszła mgła i deszcz i nie widzieliśmy dobrej drogi. Dlatego ostatni odcinek szlaku idziemy prosto na przełęcz, tymczasem szlak przechodzi przez grzbiet w innym miejscu. Stromy końcowy żleb pokonujemy wbijając ręce w śnieg zamiast czekanów, których nie mamy. Granią idziemy do szlaku i stamtąd schodzimy w Dolinę Salarno długim, żmudnym zejściem po ogromnych głazach.

Trzecia przełęcz Poia (2775m) wydawała się być najgorsza. Z daleka jednak trudno to ocenić. Tymczasem ukształtowanie terenu sprawia, że na górę wchodzimy przez kilka śnieżnych kotłów. Niestety, końcowy odcinek utrudniamy sobie sami, wybierając ścieżkę zimową. Gdy docieramy do skał, okazuje się, że dalej też jest śnieg. Musimy zejść pionowo w dół tyłem i dojść do kolejnych skał. Te zaczynają się wysuwać spod Weroniki. Na szczęście nie zjeżdża razem z nimi. Bezpiecznie docieramy na przełęcz. Teraz najgorsze zejście. Niemal pionowy stok jest zaśnieżony, bo żleb jest bardzo wąski. Sławek schodzi pierwszy. Korzystamy ze śladów poprzedników, jednak popołudniu śnieg jest już dość miękki. Weronika zjeżdża pionowo śniegiem i zatrzymuje się na wielkim głazie. W trakcie zejścia skałami kijek Sławka z tempą końcówką ześlizguje się. Sławek traci równowagę i obdziera rękę i obija nogę.

Kolejnego dnia myślimy, że odpoczniemy na łatwiejszym szlaku. Po dojściu do spektakularnego jeziora Arno, wchodzimy na szlak, na którym trzeba uważać na każdym kroku. Ścieżka jest wąska, zarośnięta krzakami i ze spadkiem po jednej stronie. Podczas tej wyprawy każdy dzień jest zaskoczeniem i podniesieniem poprzeczki. Odpoczywamy i świętujemy tysiąc kilometrów pysznymi lodami w Maldze pod Colombe.

Po dniach przyszedł czas na duży kryzys. Zarówno fizyczny jak i psychiczny. Mamy nadzieję, że szybko przejdzie

Artykuł Przeszliśmy pierwszy 1000 km szlaku Sentiero Italia! pochodzi z serwisu ViaMountains.com.